લોહરી (Lohri)

 

Good Morning

ECHO-एक  गूंज

 લોહરી (Lohri) તહેવાર વિશે

લોહરી ભારતના ઉત્તર પ્રદેશોમાં, ખાસ કરીને પંજાબ, હરિયાણા, હિમાચલ પ્રદેશ અને દિલ્હી વિસ્તારમાં ઉજવાતો એક મહત્વપૂર્ણ લોકતહેવાર છે. દર વર્ષે 13 જાન્યુઆરીના રોજ લોહરી ઉજવવામાં આવે છે. આ તહેવાર શિયાળાના અંત અને રવિ પાકના આગમનની ખુશીમાં ઉજવાય છે. લોહરી ખાસ કરીને ખેડૂત સમુદાય માટે આનંદ અને આશાનો પર્વ ગણાય છે.

લોહરીનો મુખ્ય આકર્ષણ અગ્નિપૂજન છે. સાંજ પડતા જ લોકો ખુલ્લા મેદાનમાં આગ પ્રગટાવે છે, તેની આસપાસ ભેગા થાય છે અને તલ, મગફળી, રેવડી, ગજક, પોપકોર્ન વગેરે અગ્નિમાં અર્પણ કરે છે. આ અર્પણ પ્રકૃતિદેવતા અને અગ્નિદેવને આભાર વ્યક્ત કરવાનો પ્રતીક છે. લોકો પરંપરાગત લોકગીતો ગાય છે અને ભાંગડા તથા ગિદ્દા જેવા લોકનૃત્યો કરે છે.

લોહરી સાથે લોકનાયક દુલ્લા ભટ્ટીની કથા પણ જોડાયેલી છે. તેને પંજાબનો રોબિનહૂડ માનવામાં આવે છે, જેણે ગરીબો અને સ્ત્રીઓની રક્ષા કરી હતી. લોહરીના ગીતોમાં આજે પણ દુલ્લા ભટ્ટીનું નામ આદરથી લેવાય છે, જે સામાજિક ન્યાય અને માનવતાનું પ્રતીક છે.

આ તહેવાર નવા લગ્ન થયેલા દંપતિઓ અને નવજાત બાળક માટે ખાસ મહત્વ ધરાવે છે. તેમના જીવનમાં સુખ, સમૃદ્ધિ અને સ્વાસ્થ્ય આવે તેવી શુભેચ્છાઓ સાથે લોહરી વિશેષ ઉત્સાહથી ઉજવવામાં આવે છે. ઘર-ઘરમાં મીઠાઈઓ બનાવાય છે અને સગાં-સંબંધીઓ સાથે વહેંચવામાં આવે છે.

લોહરી માત્ર એક તહેવાર નથી, પરંતુ તે એકતા, સંસ્કૃતિ અને કુદરત પ્રત્યેના આદરનું પ્રતિક છે. બદલાતા સમય સાથે ઉજવણીની રીતોમાં ફેરફાર આવ્યો છે, પરંતુ લોહરીનો મૂળ ભાવ — આનંદ, આભાર અને સમુદાયભાવ — આજે પણ યથાવત્ છે. લોહરી આપણને પરંપરા સાથે જોડે છે અને જીવનમાં ઉત્સાહ તથા સકારાત્મકતા ભરે છે.